زبان چیست ؟! تشریح ماهیت زبان و دسته بندی زبان های دنیا

زبان در واقع یه توانایی ذاتیه که تقریبا همه موجودات زنده دارن . به عبارت دیگه « زبان » یعنی توانایی برقراری ارتباط با دیگران ؛ یعنی توانایی ارسال و دریافت پیام ها از یک ذهن به ذهن دیگه . در واقع زبان یه مفهوم کلیه .
زبان انگلیسی ، زبان فارسی ، زبان فرانسوی و هر کدوم از اینا در واقع یک نوع ابزار برای استفاده از زبان هستن . یعنی شما با استفاده از گرمر و واژه های انگلیسی می تونید پیامی رو که تو ذهن تونه به دیگران منتقل کنید . مثلا واژه خورشید رو در نظر بگیرید ، همه مردم دنیا میدونن که خورشید چیه اما نام خورشید در هر جای دنیا فرق داره .مثلا تو زبون انگلیسی بهش میگن sun تو زبون اسپانیولی بهش میگن sol و تو زبون عربی بهش میگن «شمس» . اما همه این واژه ها در واقع مترادف هم هستن و همه شون میخوان خورشید رو به ما فهمونن . این مسئله در مورد همه مفاهیمی که ما انسان ها درک میکنیم صدق میکنه .

همه ما با صداها آشنایی داریم مثلا آ ، ب ، پ ، ت ، ک ، ن ، ر و… . به هر کدوم از این صدا ها میگن « واج » . از قرارگرفتن واج ها در کنار هم واژه ها ( کلمات ) ساخته میشن و از کنار هم قرار گرفتن واژه ها ، یک جمله ساخته میشه . وقتی جمله ها رو کنار هم قرار میدیم می تونیم پیامی که تو ذهن مونه رو به دیگران بفهمونیم . انسان ها در هر منطقه ای که زندگی میکنن یه ابزار کلامی ( آوایی ) برای برقراری ارتباط با همدیگه درست کردن که ما بهش میگیم « زبان » مثه زبون انگلیسی ، زبون ایتالیایی ، زبون چینی و… . همونطور که
می دونید زبون هر منطقه با بقیه مناطق فرق داره . هر چی فاصله یه منطقه با منطقه دیگه بیشتر باشه ، زبون هاشون بیشتر با هم فرق دارن . به دلیل اینکه یک زبان تحت تاثیر عوامل زیادی به وجود میاد ، مثلا منطقه جغرافیایی ، سیستم فرهنگی و مذهبی و خیلی چیزای دیگه . به همین دلیله که زبون چینی با
زبون فرانسوی زمین تا آسمون فرق داره !

توانایی درک زبان در حیوانات و سایر موجودات زنده

همونطور که در بند بالا خدمت تون عرض کردم ، همه موجودات زنده دنیا می تونن مفهوم زبان رو درک میکنن و می تونن با هم ارتباط برقرار کنن . البته توانایی درک زبان در حیوانات بسیار ابتداییه و فقط برای رفع نیاز های روزمره شونه . حیوونا با تولید صداهای خاص و با استفاده از اشارات می تونن با همدیگه حرف بزنن و پیامی که تو ذهن شونه رو به همدیگه بفهمونن ، مثلا اعلام خطر ، نشون دادن حس دوستی و محبت ، نشون دادن حس ترس ، نشون دادن حس عصبانیت و … . دانشمندان سال های زیادی روی رفتار و صدا های انواع حیوانات متمرکز شدن و مطالعه کردن و حتی موفق شدن با حیوانات ارتباط برقرار کنن و پیام هایی که تو ذهن ما انسان ها میگذره رو بهشون بفهمونن . همه ما سگ های تربیت شده رو دیدیم که وقتی صدای صاحب شون رو میشنون به بعضی از کلمات یا جملات عکس العمل نشون میدن مثلا وقتی صاحبش میگه «بشین» سگه میشنه و به صاحبش نگاه میکنه . وقتی به یه سگ غذا میدین بهتون نگاه میکنه و دمشو تکون میده ، انسان ها به مرور زمان فهمیدن که سگ با این رفتار میخواد از شما تشکر کنه .

اما در بین همه موجودات زنده روی کره زمین، فقط انسان ها هستن که زبان رو در سطح بسیار پیشرفته ای استفاده میکنن . ما انسان ها مغز بسیار بسیار قدرتمندی داریم و به همین دلیل با گذشت زمان تونستیم همه مفاهیمی رو که درک می کنیم و تو ذهن مون اتفاق میوفته به شکل آوایی در بیاریم و برای هم توضیح بدیم .

طبقه بندی زبان ها

زبان های دنیا به دو دسته کلی تقسم میشن :

*زبان های طبیعی *

زبان های طبیعی همین زبون هایی هستن که به مرور زمان و به صورت کاملا طبیعی
شکل گرفتن و تکامل پیدا کردن مثه فارسی ، انگلیسی ، اسپانیولی ، فرانسوی ،
عربی و… .

*زبان های مصنوعی یا فراساخته*

زبان های مصنوعی یا فراساخته به زبون هایی گفته میشه که توسط انسان و به
صورت کاملا آگاهانه ساخته شدن و پیچیدگی های زبان طبیعی رو نداره تا همه
بتونن در مدت زمان کوتاهی یاد بگیرن . زبان Esperanto معروف ترین زبان
فراساخته است که توسط دکتر Ludwig Lazarus Zamenhof ساخته شده . زبون های
فراساخته به مراتب ساده تر و منطقی تر از زبونای طبیعی هستن اما بنا به
دلایل سیاسی و تجاری هیچکدوم شون نتونستن جای زبان های طبیعی رو بگیرن !

دسته بندی زبان های طبیعی

زبان شناس ها ، زبان های طبیعی رو به سه دسته بندی کلی تقسیم کردن که هر
کدوم شون رو در حد تیتر خدمت تون توضیح میدم .

زبان های تک هجایی

در زبان های تک هجایی ، هر واژه از یک بخش غیر قابل تغییر ساخته شده . یعنی
ریشه واژه تغییر نمیکنه و نمی تونید پسوند و پیشوند بهش اضافه کنید !
یادگیری این نوع زبان ها بسیار سخت و پیچیده است . زبان های چینی ، تبتی و
سیامی نمونه هایی از زبان های تک هجایی هستن .

زبان های پیوندی یا التصاقی

در زبان های پیوندی یا همون التصاقی واژه ها از یک یا چند هجای تغییر
ناپذیر تشکیل شدن اما این کلمات می تونن بهم بچسبن و یا پسوند و پیشوند
بگیرن و مفاهیم جدید رو بسازن . این نکته رو باید یادآوری کنم که در زبون
های پیوندی هم ، ریشه کلمه تغییر نمیکنه ! زبون هایی مثه ترکی ، فنلاندی ،
ژاپنی ، کره ای ، مغولی و… جزء زبان های پیوندی به حساب میان .

زبان های صرفی یا منصرف

زبان های صرفی یا منصرف کامل ترین و بهترین زبون های دنیا هستن . در زبان
های صرفی هر کلمه از یک یا چند هجای تغییر پذیر ساخته شده و ریشه کلمات
تغییر میکنن . ضمن اینکه کلمات می تونن پسوند و پیشوند هم بگیرن . زبان
هایی مثه ایرانی ، هندی ، یونانی ، لاتین ، ژرمنی ، اسلاوی ، ارمنی و سامی
مهم ترین زبون های صرفی هستن . من از هر خانواده از زبون های صرفی چند
نمونه مثال میزنم که با این نوع زبون ها بیشتر آشنا بشید چون زبون های
فارسی و انگلیسی هم جزء زبان های صرفی هستن .

زبان های ایرانی

زبان پارسی باستان یا همون پارسی کهن که بهش «فرس» هم میگن ، اوستایی ،
پهلوی ، پارتی ، دری ، خوارزمی و… .

زبان های هندی

سانسکریت ، ودا ، کانارا ، پنجابی ، تامیلی و… .

زبان های ژرمنی

انگلیسی ، آلمانی ، هلندی ، سوئدی و … .

زبان های لاتین

زبان لاتین در حال حاضر یک زبان مرده به حساب میاد چون دیگه کسی در دنیا به
زبان لاتین صحبت نمیکنه یا تعداد شون خیلی خیلی کمه . اما زبان های زنده
زیادی هستن که از زبان لاتین مشتق شدن مثه اسپانیولی ، فرانسوی ، ایتالیایی
، پرتغالی و رومانیایی .

زبان های اسلاوی

مثه زبون های روشی ، چکی ، لهستانی .

یه نکته مهم در مورد این دسته بندی وجود داره که لازمه حتما حتما بدونید !
ببینید دوستان ، وقتی شما یه زبون رو یاد میگیرید ، می تونید زبان های هم
خانواده اش رو هم در مدت کوتاهی یاد بگیرید چون هم به لحاظ دستور زبان و هم
به لحاظ واژگان ( کلمات ) شباهت های زیادی به هم دارن . برای مثال وقتی شما
انگلیسی رو درست و حسابی یاد بگیرید ، ظرف مدت چند ماه می تونید آلمانی رو
هم یاد بگیرید . یا مثلا اگر زبان اسپانیولی رو بلد باشید خیلی راحت می
تونید ایتالیایی و فرانسوی رو هم یاد بگیرید چون خیلی از واژه ها به لحاظ
نوشتاری و حتی تلفظ خیلی شبیه هم هستن . یه نکته دیگه هم در مورد انگلیسی
باید خدمت تون عرض کنم ، زبون انگلیسی زبون بسیار مهمیه ! اگر شما انگلیسی
رو یاد بگیرید خیلی راحت تر می تونید اسپانیولی رو یاد بگیرید . درسته که
این دو زبون از یک خانواده نیستن اما شباهت های زیادی بهم دارن و همین
مسئله به شما خیلی کمک میکنه . برای مثال به واژه «مهم» در انگلیسی میگن
important و در اسپانیولی میگن importante . میبینید ؟! چقدر شبیه
همن ؟ تو زبون اسپانیولی از اینجور کلمات خیلی زیادن که اگر یکم بهشون دقت
کنید ظرف مدت کوتاهی می تونید زبون اسپانیولی رو هم یاد بگیرید . البته
اینم باید عرض کنم که انگلیسی و اسپانیولی به لحاظ دستور زبان زمین تا
آسمون با هم فرق دارن !

خب دوستان ، امیدوارم این پست براتون مفید بوده باشه . سعی کردیم با توضیح یه سری مسائل ابتدایی در مورد ماهیت «زبان» دید وسیع تری بهتون بدیم . اگر سوالی دارید یا نکته ای می دونید حتما در پایین این پست و یا در تلگرام انجمن بخش گروه بفرمایید تا با هم دیگه این مطلب رو کامل تر کنیم .